Kutokwa na Damu Wakati wa Haja Kubwa; Sababu, Dalili na Tiba

Kutokwa na Damu Wakati wa Haja Kubwa; Sababu, Dalili na Tiba yake

Watu wengi hupata hofu wanapoona damu wakati wa kwenda haja kubwa. Wengine hudhani ni jambo la kawaida, huku wengine wakihisi huenda ni dalili ya ugonjwa mkubwa. Ukweli ni kwamba, kutokwa na damu wakati wa haja kubwa kunaweza kusababishwa na tatizo dogo linalotibika kwa urahisi, lakini pia linaweza kuwa ishara ya ugonjwa hatari unaohitaji matibabu ya haraka.

Kwa mujibu wa taasisi kubwa za afya duniani kama Mayo Clinic na Cleveland Clinic,”Zinaonyesha Mara nyingi Damu kwenye haja kubwa mara nyingi hutokana na matatizo kwenye njia ya chakula, hasa sehemu ya utumbo mkubwa au njia ya haja kubwa”.

Lakini Pia Tafiti mbali mbali za Afyaclass tulizofanya,Idadi kubwa ya Wagonjwa wenye changamoto hii ambayo tumekutana nao walikuwa na matatizo haya;

Tatizo la bawasiri,Michubuko kwenye njia ya haja kubwa,Vidonda vya tumbo,Pamoja na maambukizi mbali mbali ya tumbo na Utumbo

Kutokwa na damu wakati wa haja kubwa ni nini?

Ni hali ambapo mtu huona damu kwenye choo, kwenye kinyesi au kwenye karatasi ya kujisafishia baada ya kujisaidia. Damu inaweza kuwa:

• Nyekundu ang’avu
• Nyekundu iliyochanganyika na kinyesi
• Nyeusi kama lami
• Matone machache au damu nyingi

Madaktari wanaeleza kuwa rangi ya damu inaweza kusaidia kujua tatizo lilipoanzia. Damu nyekundu mara nyingi hutoka sehemu za chini karibu na njia ya haja kubwa, wakati damu nyeusi inaweza kuashiria tatizo ndani zaidi kwenye tumbo au utumbo.

Sababu kuu zinazoweza kusababisha hali hii

1. Bawasiri (Hemorrhoids)

Hii ndiyo sababu inayotokea sana kwa watu wengi. Mishipa ya damu karibu na njia ya haja kubwa huvimba na kupasuka, hivyo damu kutoka wakati wa kujisaidia.

Dalili zake ni:

• Damu nyekundu baada ya haja kubwa
• Maumivu au kuwashwa
• Kuvimba karibu na njia ya haja kubwa

Madaktari wengi wa mfumo wa chakula wanasema tatizo hili huongezeka kwa watu wenye kufunga choo mara kwa mara, wajawazito au wanaokaa muda mrefu bila kufanya mazoezi.

2. Michubuko kwenye njia ya haja kubwa

Wakati mwingine choo kigumu sana huweza kuchana ngozi ya njia ya haja kubwa na kusababisha damu pamoja na maumivu makali.

Wagonjwa wengi wameeleza kuwa huhisi “kama kitu kinakata” wanapojisaidia.

3. Vidonda vya tumbo au utumbo

Vidonda vinaweza kutoa damu taratibu bila mtu kugundua mapema. Wakati mwingine damu hutoka ikiwa nyeusi sana.

4. Maambukizi ya utumbo

Baadhi ya bakteria au vimelea huweza kusababisha:

• Kuharisha
• Maumivu ya tumbo
• Homa
• Damu kwenye kinyesi

5. Saratani ya utumbo mkubwa

Hii ni moja ya sababu zinazowatia hofu madaktari, hasa kwa watu wenye:

• Umri mkubwa
• Historia ya saratani kwenye familia
• Kupungua uzito bila sababu
• Uchovu wa muda mrefu

Kwa mujibu wa wataalamu wa afya duniani, damu ya mara kwa mara kwenye haja kubwa haipaswi kupuuzwa.

Dalili zinazopaswa kukupeleka hospitali haraka

Muone daktari mapema ikiwa:

• Damu inatoka nyingi
• Unahisi kizunguzungu
• Una maumivu makali tumboni
• Kinyesi kinakuwa cheusi sana
• Unapungua uzito bila sababu
• Hali inajirudia mara kwa mara

Uzoefu wa wagonjwa mbalimbali

Baadhi ya wagonjwa waliowahi kupata tatizo hili wanasema mwanzoni walidhani ni bawasiri ya kawaida, lakini walipofanyiwa vipimo waligundulika kuwa na vidonda vya utumbo au maambukizi makubwa.

Mgonjwa mmoja aliyehojiwa na madaktari wa mfumo wa chakula alisema alianza kuona matone ya damu kwa miezi kadhaa lakini aliogopa kwenda hospitali. Baadaye aligundulika kuwa na uvimbe kwenye utumbo ambao ulihitaji matibabu ya haraka.

Kwa upande mwingine, watu wengi waliogundulika mapema walitibiwa vizuri na kupona kabisa.

Namna ya kujikinga

Madaktari wanashauri:

• Kunywa maji mengi
• Kula vyakula vyenye nyuzinyuzi nyingi
• Epuka kubana choo muda mrefu
• Fanya mazoezi
• Epuka kukaa chooni muda mrefu sana
• Fanya uchunguzi wa afya mara kwa mara

Bonus Point:

Kutokwa na damu wakati wa haja kubwa si jambo la kupuuzwa. Ingawa wakati mwingine husababishwa na tatizo dogo kama bawasiri, pia inaweza kuwa dalili ya ugonjwa mkubwa unaohitaji matibabu ya haraka.

Ukiona damu mara kwa mara, usitumie dawa kienyeji bila uchunguzi. Hatua bora ni kumuona daktari ili kufanyiwa vipimo na kupata matibabu sahihi mapema.

KWA USHAURI ZAIDI,ELIMU AU TIBA TUWASILIANE +255758286584.

References:

1. Mayo Clinic. (n.d.). Rectal bleeding. https://www.mayoclinic.org/symptoms/rectal-bleeding/basics/definition/sym-20050740
2. MedlinePlus. (n.d.). Rectal bleeding. https://medlineplus.gov/ency/article/003130.htm
3. National Health Service. (n.d.). Rectal bleeding. https://www.nhs.uk/conditions/rectal-bleeding/