FIGO ya Nguruwe yafanya kazi mwilini mwa Binadamu kwa siku 271 bila dialysis

Tukio jipya katika tiba ya upandikizaji viungo limeleta matumaini mapya kwa wagonjwa wenye ugonjwa sugu wa figo hatua ya mwisho (end-stage kidney disease).

Madaktari nchini Marekani wameeleza kuwa figo iliyotengenezwa kwa vinasaba kutoka kwa nguruwe iliweza kufanya kazi ndani ya mwili wa mwanamume kwa siku 271, kipindi ambacho hakuhitaji kufanyiwa dialysis. Huu ndiyo muda mrefu zaidi ulioripotiwa kwa mwanadamu kuishi bila dialysis baada ya kupandikizwa figo ya nguruwe.

Nani alifanyiwa upandikizaji?

Mgonjwa huyo alikuwa anaitwa Tim Andrews, ambaye alikuwa na ugonjwa wa figo katika hatua ya mwisho. Alikuwa na umri wa miaka 66 wakati alipokea figo hiyo mnamo Januari 2025 “Massachusetts General Hospital nchini Marekani”.

Figo hiyo haikuwa figo ya nguruwe wa kawaida. Wanasayansi waliibadilisha vinasaba (genetically edited) ili kupunguza uwezekano wa mfumo wa kinga wa binadamu kuiona kama kiungo cha kigeni na kukishambulia.

Figo hiyo ilifanya kazi kwa muda gani?

Baada ya kupandikizwa, figo ilianza kufanya kazi na Andrews aliweza kuishi siku 271 bila dialysis.

Kwa kawaida, mgonjwa mwenye tatizo la kushindwa kwa figo kwa kiwango kikubwa anaweza kutegemea dialysis kusafisha taka na maji yaliyopitiliza kutoka kwenye damu wakati akisubiri figo kutoka kwa mfadhili(binadamu).

Katika kesi hii, figo ya nguruwe ilifanya kazi kama “daraja” (bridge)—yaani kumsaidia mgonjwa kuendelea kuishi bila dialysis wakati akisubiri figo ya binadamu.

Kwa nini watumie figo ya nguruwe?

Tatizo kubwa duniani ni uhaba wa viungo vya kupandikiza, hasa figo. Wagonjwa wengi wenye kushindwa kwa figo husubiri kwa muda mrefu kupata figo inayofaa kutoka kwa mfadhili ambaye ni binadamu.

Teknolojia ya xenotransplantation inalenga kutumia viungo kutoka kwa wanyama—hasa nguruwe—kwa binadamu.

Kwa kutumia teknolojia ya uhariri wa vinasaba, watafiti wanaweza kuondoa au kubadilisha baadhi ya jeni za nguruwe zinazoweza kusababisha mwili wa binadamu kukataa kiungo hicho, pamoja na kuongeza mabadiliko yanayoweza kusaidia kiungo kuendana vizuri zaidi na mwili wa binadamu.

Je, figo hiyo ilidumu milele?

Hapana.

Baada ya takribani miezi tisa, utendaji wa figo hiyo ulianza kupungua. Uchunguzi ulionyesha uharibifu wa mishipa midogo ya damu na uchochezi (inflammation) ndani ya figo, hali ambayo hatimaye ilisababisha figo hiyo kushindwa kufanya kazi.

Andrews alirudi kwenye dialysis kwa muda, kisha mnamo Januari 2026 akapata figo kutoka kwa mfadhili ambaye ni binadamu. Figo hiyo ya binadamu ilianza kufanya kazi mara moja.

Jambo la kipekee ni kwamba Andrews amekuwa mtu wa kwanza kuripotiwa kuvuka kutoka kwenye figo ya nguruwe kwenda kwenye figo ya binadamu katika mchakato huo wa matibabu.

Hii ina maana gani kwa wagonjwa wa figo?

Watafiti wanaona tukio hili kama hatua muhimu kwa sababu linaonyesha uwezekano wa kutumia figo za wanyama kama suluhisho la muda kwa wagonjwa wanaosubiri figo ya binadamu.

Daktari Leonardo Riella wa Mass General Brigham amesema kwamba lengo ni “kutumia xenotransplantation kwanza kama daraja la kuwasaidia wagonjwa kuacha dialysis wanaposubiri mfadhili ambaye ni binadamu, na baadaye—ikiwa usalama na uwezo wa viungo hivyo kudumu utathibitishwa—huenda vikatumiwa kama tiba ya muda mrefu”.

Hata hivyo, bado kuna changamoto

Hii haimaanishi kwamba figo za nguruwe tayari zimekuwa tiba ya kawaida kwa wagonjwa wa figo. Bado kuna maswali kuhusu muda ambao figo hizi zinaweza kufanya kazi, kukataliwa kwa kiungo na mfumo wa kinga, madhara ya dawa za kuzuia kinga ya mwili, pamoja na usalama wa muda mrefu.

Kwa hiyo, xenotransplantation bado iko katika hatua ya utafiti wa kitabibu, lakini mafanikio ya Andrews yanaonyesha kwamba teknolojia hiyo inaweza kuwa na nafasi muhimu katika kupunguza tatizo la uhaba wa figo za binadamu.

Kwa ufupi:

Figo ya nguruwe iliyobadilishwa vinasaba → ilipandikizwa kwa Tim Andrews → ilifanya kazi siku 271 bila dialysis → figo hiyo ilishindwa kufanya kazi → akarudi dialysis → akapokea figo ya binadamu Januari 2026.

Utafiti kuhusu kesi hii umechapishwa kwenye jarida la “The Lancet” na watafiti wa Mass General Brigham.

References

1. Mass General Brigham. How a pig-kidney xenotransplant served as a successful bridge to human transplant for patient with end-stage kidney disease. September 3, 2026.
2. Harvard Medical School. Patient Who Received Pig Kidney Becomes First To Progress to Human Kidney Transplant. September 3, 2026.
3. Mass General Brigham researchers. Study published in The Lancet on genetically edited pig-kidney xenotransplantation and transition to human kidney transplantation. September 2026.
4. EurekAlert!/Mass General Brigham. How a pig-kidney xenotransplant served as a successful bridge to human transplant. September 3, 2026.